Fiilimsi ve Çekimli Fiil Arasındaki Fark Nedir?

Fiilimsi ile Çekimli Fiil Arasındaki Fark Nedir?

Fiilimsi olan bir kelime, çekimli fiil gibi kip ve kişi eki almaz. Ancak çekimli fiiller kip ve kişi ekini alarak oluşur. Yani çekimli fiillerde zaman ve dilek kipi ekleri bulunurken, fiilimsiler zaman ve dilek kipi eklerini hiçbir zaman almaz. Fiilimsi yargı bildirmezken, çekimli fiil yargı bildirir.

Örnek: Çalar saat her sabah okul vaktinde çalar. Bu örnekte çalar saat kısmındaki çalar sözcüğü sıfat fiil olmuştur. Çünkü saat ismini nitelemiştir. Yani fiilimsidir. Cümlenin sonundaki çalar kelimesi ise çekimli fiildir. O da geniş zaman kipi ve üçüncü tekil kişi eklerini alarak çekimli fiil olmuştur.

Sonuç olarak çekimli fiiller normalde bildiğimiz fiillerin kip ve kişi eki almış halidir. Fiilimsilerde kip ve kişi eki alam gibi bir durum söz konusu değildir. Çekimli fiiller cümle içinde yüklem görevinde kullanılır. Fiilimsiler ise cümlede isim, sıfat ve zarf şeklinde kullanılabilir. Fiilimsilerde sadece isim fiil olanlar ek fiil alarak yüklem olabilir. Bunun dışında fiilimsiler yüklem görevinde kullanılmaz.

Mesela “En büyük hayalim okumaktır.” cümlesinde okumak isim fili ek fiil eki (-tır) alarak yüklem olmuştur.


Aşağıda çekimli fiil ve sıfat fiil arasındaki fark nedir sorusunun cevabı açıklanmıştır.


Sıfat fiil eklerinden olan “-mez, -ar, -dik, -ecek, -miş” ekleri bazen sıfat fiil olarak kullanılırken bazen de eklendiği fiili, çekimli fiil yapar. Şimdi bu eklerin çekimli fiil mi, sıfat fiil mi yaptığını örneklerle göreceğiz. Yani fiil olan bir sözcük bu eklerden birini alınca kip eki görevindeyse o fiil, çekimli fiildir. Bir ismin niteleyicisi olduysa o zaman fiilimsidir, sıfat fiil görevindedir. Çekimli fiil olduğunu anlamak için bir başka yol ise fiilde “ben, sen, o, biz, siz, onlar” şeklinde bir şahıs anlamı olmalıdır. Şahıs anlamı varsa o fiil çekimli fiildir. Çekimli fiil ile sıfat fiil arasındaki farklar bu şekildedir.

Fiilimsi(Sıfat-Fiil) ve Çekimli Fiil Örnekleri

1.Araba evin arkasında olduğu için buradan görünmez. (-mez eki bu örnekte geniş zamanın olumsuzu olarak kullanıldığı için kip eki görevindedir. Dolayısıyla çekimli fiil yapmıştır. )

Görünmez kazalardan korunmak için her gün dua ediyormuş. (Bu örnekte de –mez eki kaza ismini nitelediği için sıfat fiil olarak kullanılmıştır.)

2.Her gün bizim evin aşağısında bir saat koşar. (Geniş zaman eki, çekimli fiil olarak kullanılmış.)

Koşar adımlarla okula yetişmeye çalışıyordu. (Adım ismini nitelemiş, sıfat fiil görevinde kullanılmış.)

3.Çarşıda gezerken onu, yüz metre uzaktan tanıdık(görülen geçmiş zaman eki, çekimli fiil yapmış.)

Gurbette tanıdık yüzlere rastlamayı istiyor insan. (yüz isminin niteleyicisi, sıfat fiil yapmış.)

4.Bu sorular öğretmenle birlikte okulda çözülecek. (gelecek zaman eki, çekimli fiil yapmış.)

Bu hafta o kadar çok çözülecek soru var ki… (soru isminin niteleyicisi, sıfat fiil yapmış.)

5.Marketten aldığımız peynirin son kullanma tarihi geçmiş. (öğrenilen geçmiş zaman eki, çekimli fiil yapmış.)


Geçmiş günler bazen insanı gülümsetmeye yetiyor. (gün isminin niteleyicisi, sıfat fiil yapmış.)

Post a Comment

Daha yeni Daha eski